Αυχενογενής Πονοκέφαλος

Όταν ο αυχένας μας προκαλεί πονοκέφαλο!
Ο αυχενογενής πονοκέφαλος παρουσιάζετε σαν ένας σταθερός αμβλύς πονος στην οπίσθια επιφάνεια του αυχένα και μερικές φορές πίσω από τα μάτια ή τους κροτάφους . Πιο σπάνια στην κορυφή του κεφαλιού , στο μέτωπο ή πίσω απο το αυτί. Συνήθως ο πονος υπάρχει στην μια πλευρά αλλά περιστασιακά και στις δυο πλευρές του κεφαλιού και του προσώπου. Συχνό φαινόμενο είναι να υπάρχει πονος στην περιοχή του αυχένα , δυσκινησία και δυσκολία στο να γυρίσουμε το κεφάλι μας αριστερά δεξιά ( όλα αυτά συσχετιζόμενα με τον πονοκέφαλο). Πρέπει πάντως να γνωρίζετει ότι οι περισσότεροι ασθενείς με αυχενογενή πονοκέφαλο θεραπεύονται γρήγορα και έχουν πλήρη ανάρρωση με το κατάλληλο πρόγραμμα φυσικοθεραπείας.

Τι είναι ο αυχογενής πονοκέφαλος;
Ο αυχενογενής πονοκέφαλος είναι ο πονοκέφαλος εκείνος ο οποίος οφείλετε σε δυσλειτουργία της περιοχής του αυχένα και αποτελεί τον πιο συνηθισμένο πονοκέφαλο. Είναι σημαντικό να αναφερθεί ότι υπάρχουν πολλά είδη πονοκεφάλων όπως πονοκέφαλος λόγο δυσλειτουργίας του κυκλοφορικού συστήματος , ο αυχενογενής αποτελεί ένα από αυτά.

Ο αυχένας μας
Ο αυχένας μας αποτελείται από 7 οστά τους αποκαλούμενους σπονδύλους . Κάθε σπόνδυλος ενώνετε με τον ανώτερο του και τον κατώτερο του με δυο αρθρώσεις : τις ζυγοαποφυσιακές αρθρώσεις ( facets ) που βρίσκονται στο πίσω τμήμα των σπονδύλων αριστερά και δεξιά και τον μεσοσπονδύλιο δίσκο κεντρικά (βλέπε ανατομία σπονδυλικής στήλης). Κατά τη διάρκεια κινήσεων ή στάσης της σπονδυλικής στήλης συμπιεστικά ή διατατικά φορτία επηρεάζουν τις αρθρώσεις , τους συνδέσμους , τους μυς και τα νεύρα της περιοχής. Αυτό μπορεί να τραυματίσει αυτούς τους ιστούς αν οι δυνάμεις που ασκούνται είναι πέρα από τα όρια αντοχής τους . Οι περισσότεροι από τους ιστούς που αναφέραμε όταν δυσλειτουργούν αντανακλούν πόνο σε γειτονικές δομές όπως το κεφάλι. Για παράδειγμα η άνω μοίρα του τραπεζοειδή μπορεί να αντανακλά πόνο στους κροτάφους ( ημικρανία ) χωρίς να συμβαίνει κάτι ανησυχητικό. Όλα τα παραπάνω αποτελούν τον αυχενογενή πονοκέφαλο.

Που οφείλεται ο αυχογενής πονοκέφαλος
Ο αυχενογενής πονοκέφαλος οφείλεται στην δυσλειτουργία κυρίως μιας ή περισσότερων αρθρώσεων , νεύρων , μυών , συνδέσμων των πρώτων τριών σπονδύλων . Αυτό συμβαίνει διότι τα νεύρα τα οποία νευρώνουν αυτούς τους ιστούς νευρώνουν επίσης και το δέρμα στην κορυφή της κεφαλής , του μετώπου , των κροτάφων , πάνω από τα μάτια και στην βάση του κρανίου . Αν και ο αυχενογενής πονοκέφαλος συναντιέται σε όλες τις ηλικίες πιο συχνά παρατηρείτε μεταξύ 20 και 60 ετών .

Αίτια αυχενογενή πονοκεφάλου
Ο αυχενογενής πονοκέφαλος τις περισσότερες φορές οφείλετε στο υπέρμετρο φορτίο στο οποίο εκτίθενται οι ανώτερες αρθρώσεις του αυχένα . Αυτό μπορεί να συμβεί από την μακροχρόνια λάθος στάση ( λάθος στάση στο διάβασμα ή στον υπολογιστή), την υπέρμετρη κίνηση του αυχένα ή την άρση μεγάλων φορτίων . Επίσης άλλη μια αιτία είναι o τραυματισμός σε τροχαίο ατύχημα (τραυματισμός δίκην μαστιγίου -whiplash injury) .

Συμπτώματα του αυχενογενή πονοκέφαλου
Οι ασθενείς με αυχενογενή πονοκέφαλο συνήθως βιώνουν μια βαθμιαίας αυξανομένης σε ένταση ενόχληση κατά την διάρκεια μιας δραστηριότητας η οποία τον προκαλεί. Ωστόσο είναι συνηθισμένο να υπάρχει πονος και δυσκινησία μετά από την δραστηριότητα που τον προκάλεσε όπως και στα πρώτα βήματα της επόμενης μέρας . Ο συγκεκριμένος πονοκέφαλος μπορεί να διαρκέσει μέρες , εβδομάδες ή ακόμα και μήνες . Πονος μουδιάσματα , βελονισμοί μπορεί να υπάρχουν πίσω στην πλάτη , τους βραχίονες και τα χέρια ( λιγότερο συνηθισμένο ) . Περιστασιακά οι ασθενείς με αυχενογενή πονοκέφαλο έχουν και άλλα συμπτώματα όπως : ναυτία ,ζαλάδα , εμβοή , μειωμένη συγκέντρωση , ανικανότητα να λειτουργήσουν και κατάθλιψη . Τα συμπτώματα αυξάνουν κατά την κίνηση του αυχένα και κατά την πολύωρη στάση (π.χ. εργασία γραφείου). Ευαισθησία στην ψηλάφηση των μυών στην βάση της κεφαλής υπάρχει λόγο των σφιχτών μυών της περιοχής.

Διάγνωση αυχενογενή πονοκέφαλου
Η υποκειμενική ( λήψη ιστορικού ) και αντικειμενική ( κλινική εξέταση ) αξιολόγηση είναι αρκετές για να οδηγήσουν τον φυσικοθεραπευτή στην διάγνωση του αυχενογενή πονοκέφαλου . Μερικές φορές εξετάσεις όπως ακτινογραφίες , μαγνητική τομογραφία ή αξονική τομογραφία μπορούν να βοηθήσουν .

Πρόγνωση του αυχενογενή πονοκέφαλου
Ο χρόνος ανάρρωσης διαφέρει από ασθενή σε ασθενή και εξαρτάτε από την συνεργασία του με τον φυσικοθεραπευτή άλλο και το πόσο σοβαρή είναι η κατάσταση του. Με την ιδανική θεραπεία ασθενείς με λιγότερο σοβαρό πονοκέφαλο βελτιώνονται σε λίγες ημέρες ενώ σε άλλες περιπτώσεις χρόνιου αυχενογενή πονοκέφαλου χρειάζονται 2 με 3 εβδομάδες . Σε περιπτώσεις χρόνιου αυχενογενή πονοκέφαλου μια πλήρη αποκατάσταση μπορεί να διαρκέσει εβδομάδες ή και μήνες .

Παράγοντες ανάπτυξης αυχενογενή πονοκέφαλου
Υπάρχουν αρκετοί παράγοντες ανάπτυξης αυχενογενή πονοκέφαλου οι οποίοι πρέπει να αξιολογηθούν και να διορθωθούν :
• λανθασμένη στάση
• σφιχτοί μύες αυχένα (ασκήσεις βελτίωσης της ελαστικότητας των μυών του αυχένα )
• μυϊκές ανισορροπίες
• μυϊκή αδυναμία
• τραυματισμοί
• ακατάλυτο μαξιλάρι στον ύπνο
• άγχος
• καθιστική ζωή

Θεραπεία του αυχενογενή πονοκέφαλου
Στις περισσότερες περιπτώσεις ο αυχενογενής πονοκέφαλος θεραπεύετε με τη κατάλληλη φυσικοθεραπεία . Η επιτυχία της θεραπείας εξαρτάτε σε μεγάλο βαθμό από τη συνεργασία του ασθενή με τον φυσικοθεραπευτή . Πολύ βασικό είναι η αποφυγή των δραστηριοτήτων που αυξάνουν τα συμπτώματα . Αυτό βοηθά το σώμα μας να επουλώσει τους τραυματισμένους ιστούς . Σταδιακά με την μείωση των συμπτωμάτων επιστρέφουμε στις καθημερινές μας δραστηριότητες πάντα με την καθοδήγηση του φυσιοθεραπευτή μας . Με το να συνεχίζουμε να εκτελούμε δραστηριότητες οι οποίες αυξάνουν τα συμπτώματα μας οδηγούμαστε στο χρόνιο στάδιο . Όσο πιο γρήγορα ξεκινήσει το πρόγραμμα φυσικοθεραπείας τόσο πιο γρήγορο και μόνιμο θα είναι το αποτέλεσμα.

Φυσικοθεραπεία για αυχενογενή πονοκέφαλο
Η φυσικοθεραπεία για τον αυχενογενή πονοκέφαλο είναι πολύτιμη για την επίσπευση της ανάρρωσης , εξασφαλίζει ένα πολύ καλό αποτέλεσμα και μειώνει την πιθανότητα επανατραυματισμού . Η φυσικοθεραπεία περιλαμβάνει:
• αρθρική κινητοποίηση ( manual therapy )
• τεχνικές μαλακών μορίων (θεραπευτική μάλαξη )
• Τεχνική στεγνής βελόνας
• ηλεκτροθεραπεία
• διόρθωση στάσης
• εκπαίδευση ( εργονομία )
• taping • σωστή χρήση μαξιλαριών στον ύπνο • ασκήσεις βελτίωσης της ελαστικότητας των μυών του αυχένα
• ασκήσεις βελτίωσης της δύναμης των μυών του αυχένα
• ασκήσεις βελτίωσης της στάσης του σώματος
• κινητοποίηση νευρικού ιστού